Wat doet de politierechter? ∙ Leggle

 Wat doet een politierechter?

De politierechter is een alleen rechtsprekende rechter die minder zware strafzaken behandelt. In de meeste gevallen gaat het wel om misdrijven. Overtredingen worden meestal behandeld door de kantonrechter. In sommige gevallen kan de politierechter ook overtredingen behandelen, als die tegelijk met andere feiten op de tenlastelegging staan vermeld. De politierechter doet altijd onmiddellijk na afloop van de terechtzitting uitspraak.

Voorbeelden van zaken die de politierechter behandelt zijn:

  • (winkel)diefstal
  • bedreiging
  • belediging van een ambtenaar in functie
  • tasjesroof
  • autokraak
  • mishandeling
  • oplichting
  • heling

De officier van justitie bepaalt of de zaak door de politierechter óf door de meervoudige strafkamer wordt berecht. De meervoudige strafkamer van de rechtbank behandelt de meer ernstige en ingewikkelde zaken.

politierechter

Zitting bij de politierechter

Je bent in aanraking gekomen met de politie. Als je moet verschijnen bij de politierechter ontvang je eerst een dagvaarding. Daarop staat precies waar en wanneer de zitting plaatsvindt. Ook staat op de dagvaarding de tenlastelegging vermeld. Dit is een omschrijving van het feit of de feiten waarvoor je wordt berecht. Een zitting bij de politierechter verloopt altijd via een vast stramien.

  1. Binnenkomst: als je aankomt bij de rechtbank meld je je bij de bode. Geef je naam door en het tijdstip van de zitting. De bode vertelt je vervolgens in welke zaal de zitting straks plaatsvindt. Neem voor de zekerheid altijd de dagvaarding mee.
  2. Opening: eerst zal de politierechter je vragen naar je personalia en adresgegevens. Dit doet hij om te controleren of jij de juiste persoon bent en of alle gegevens nog kloppen.
  3. Tenlastelegging: daarna krijgt de officier van justitie het woord om uit te leggen waar je van verdacht wordt.
  4. Onderzoek door politierechter: vervolgens gaat de politierechter de feiten en de persoonlijke omstandigheden met jou bespreken. Hij kan vragen om je verhaal te doen, maar hij kan ook specifieke vragen Let op: je bent niet verplicht om te antwoorden, je mag je altijd beroepen op jouw zwijgrecht.
  5. Benadeelde partij: als er een benadeelde partij is, mag deze nu zijn verhaal doen en een vordering eisen (bijvoorbeeld een schadevergoeding).
  6. Requisitoir: de officier van justitie zal zijn mening geven over welke feiten bewezen kunnen worden verklaard en welke niet, daarna zal hij zijn straf eisen.
  7. Pleidooi: jouw advocaat mag nu verweer voeren tegen de verschillende beschuldigingen en aangeven waarom je niet veroordeeld moet worden of minder straf zou moeten
  8. Repliek en dupliek: de officier van justitie en jouw advocaat krijgen de kans om op elkaar te reageren. Dit noemen repliek (= reactie van de officier van justitie) en dupliek (= reactie van de advocaat). Dit is niet verplicht.
  9. Het laatste woord: aan het eind van de zitting krijg jij het laatste woord. Je kunt hier nog iets aan de orde stellen dat niet is behandeld of reageren op de officier van justitie. Dit is niet verplicht.
  10. Uitspraak: de rechter zal aan het eind van de zitting onmiddellijk mondeling uitspraak doen. Je bent dus direct op de hoogte van het vonnis.

De Officier van Justitie zal bij de rechter vaak standaard straffen eisen. Deze strafeisen staan in de richtlijnen van het OM. Het is aan jou of je advocaat om aan te tonen dat in jouw geval deze eis te hoog is. Daarbij speelt dat in ons strafrecht de hoogte van de straf bepaalt wordt door de aard van het misdrijf en de persoon van de verdachte. Een goede verdediging gaat dus over beide aspecten. De gemiddelde duur van een zitting bij de politierechter is ongeveer 20 tot 30 minuten.

Maximale straf bij de politierechter

De maximale gevangenisstraf die de politierechter kan opleggen is 12 maanden. Dus moet je voor de politierechter verschijnen, dan weet je zeker dat de geëiste straf niet hoger is dan één jaar. Eist de officier van justitie een gevangenisstraf van langer dan twaalf maanden, dan moet hij de zaak voorleggen aan de meervoudige strafkamer.

De politierechter mag de volgende straffen opleggen:

  • Gevangenisstraf tot maximaal 1 jaar
  • Werkstraf tot maximaal 240 uur
  • Geldboete
  • Ontzegging van de rijbevoegdheid
  • Verbeurdverklaring van in beslag genomen goederen
  • Onttrekking aan het verkeer van in beslag genomen goederen

De politierechter kan geen TBS opleggen. Deze maatregel is te ingrijpend om door een alleensprekende rechter te worden opgelegd. Ook mag hij om dezelfde reden geen ‘plaatsing in een inrichting voor stelselmatige daders’ opleggen.

De politierechter kan de strafzaak wél zelf naar de meervoudige strafkamer verwijzen als hij – in tegenstelling tot de officier van justitie – van mening is dat de zaak te ingewikkeld is.

Is bij de politierechter een advocaat verplicht?

Bij de politierechter is een advocaat niet verplicht. Het is overigens sterk aan te raden om wél een advocaat in te schakelen. Je staat dan een stuk sterker tijdens de rechtszaak. Een strafrechtadvocaat weet namelijk precies hoe je de verdediging moet voeren en zo heb je de grootste kans op vrijspraak of een lagere straf. De advocaat zal het strafdossier, met o.a. alle verklaringen, voor je opvragen en met je bespreken zodat je weet over welke informatie de officier van justitie en de politierechter beschikken. Hij zal vervolgens samen met jou de verdedigingsstrategie bepalen.

Hoger beroep

Bent je het niet eens met het vonnis van de politierechter? Dan kun je in hoger beroep gaan. De rechter zal je hier in de meeste gevallen naar vragen aan het eind van de zitting. Bij twijfel doe je er goed aan om eerst te overleggen met je advocaat. Je dient binnen 14 dagen na het vonnis hoger beroep in te stellen.

Op zoek naar een goede advocaat? Kies jouw advocaat strafrecht voor een gratis intake.

Jouw marktplaats voor juristen

De juiste expertise
Specialisten gecontroleerd door Leggle
Een vaste prijs
Niet goed, geld terug

hulp bij politierechter

Wat kun je zelf doen als je moet verschijnen voor de politierechter

  • De dagvaarding negeren of verscheuren heeft geen zin
  • Verzamel zoveel mogelijk schriftelijke stukken om je onschuld te bewijzen
  • Schakel een in strafrecht gespecialiseerde jurist in voor advies en om je bij te staan tijdens de zitting

Zo helpen wij jou:

Je hebt een dagvaarding ontvangen voor de politierechter: wat nu? Het is in dit geval slim om juridisch advies te vragen. Jouw jurist gespecialiseerd in strafrecht heb je bij Leggle zo gevonden. De juiste expertise, ervaring, prijs én het goede gevoel klik je in een paar minuten bij elkaar.

Lees hoe we jou kunnen helpen

Tips bij strafrecht
  • Schakel direct juridische hulp in
  • Spreken is zilver, zwijgen is goud
  • Bereid je goed voor op de eventuele zitting