Wat is aansprakelijkheid?

Aansprakelijkheid is een begrip uit het burgerlijk recht en houdt in dat iemand aangesproken kan worden om een verplichting of verbintenis na te komen of een schade te vergoeden. Er zijn twee soorten aansprakelijkheid: contractuele aansprakelijkheid en wettelijke aansprakelijkheid. Bij contractuele aansprakelijkheid gaat het om een situatie waarbij de wederpartij niet doet wat was afgesproken. De ander lijdt daardoor schade. Bij de tweede vorm gaat het bijna altijd om een onrechtmatige daad. Soms kan het ook gaan om schade door een rechtmatige daad.

Aansprakelijkheid moet niet worden verward met verantwoordelijkheid. Als je ergens voor verantwoordelijk bent, wil dat niet zeggen dat je ook meteen aansprakelijk bent.

aansprakelijkheid

Contractuele aansprakelijkheid

Heb je een overeenkomst met iemand? Het kan dan zo zijn dat je schade lijdt, als de wederpartij niet doet wat is afgesproken. Stel je voor: iemand wil je huis kopen en de koopovereenkomst is al getekend, maar op het laatste moment komt hij niet opdagen en ziet hij van de koop af. Ondertussen is de waarde van je huis gedaald én je hebt veel tijd verloren. De tegenpartij is de afspraken niet nagekomen en jij lijdt daardoor schade. In zo’n geval kun je hem daarvoor aansprakelijk stellen. Dit noemen we contractuele aansprakelijkheid. Het gaat hierbij dus om schade die voortkomt uit het niet-nakomen van een overeenkomst. Soms moet je hiervoor eerst een ingebrekestelling sturen, maar niet altijd. Houd dit goed in de gaten, want als je dit verkeerd doet loop je de schadevergoeding mis.

Contractuele aansprakelijkheid kan voorkomen bij allerlei soorten overeenkomsten, bijvoorbeeld bij een koopovereenkomst, koopcontract woning, huurkoopovereenkomst, arbeidsovereenkomst en zakelijke contracten.

Eis een schadevergoeding

Laat mij je helpen

Komt de tegenpartij het contract niet na? Dan is één ding zeker, het is verstandig om een jurist in te schakelen die gespecialiseerd is in contractenrecht.

Wettelijke aansprakelijkheid

Alle aansprakelijkheid die niet voortkomt uit een overeenkomst wordt wettelijke aansprakelijkheid genoemd. De rechtsgrond voor deze aansprakelijkheden komt voort uit de wet. Er zijn twee soorten wettelijke aansprakelijkheid: uit onrechtmatige daad en uit rechtmatige daad.

Aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad

Vaak gaat aansprakelijkheid uit van een onrechtmatige daad, dat wil zeggen dat iemands rechten geschonden zijn. Bijvoorbeeld bij de verkoop van illegale dvd’s op een rommelmarkt of het breken van de ruit van de buurman tijdens het voetballen. Onrechtmatig kan ook betekenen dat je iets doet of nalaat (juist niet doet) met een wettelijke plicht. Je hebt dus zogezegd de wet overtreden. Denk aan een verkeersongeluk veroorzaken als je teveel hebt gedronken of het plegen van een winkeldiefstal. Ten derde is er het ongeschreven recht. Dat wil zeggen dat je iets doet wat in strijd is met wat maatschappelijk acceptabel is. Een voorbeeld is vertrouwelijke informatie voor eigen gewin misbruiken of oneerlijke concurrentie.

Lees bij DAS: Ben ik altijd volledig aansprakelijk voor schade bij een aanrijding als ik met alcohol op achter het stuur kruip?

Een onrechtmatige daad levert nog niet direct aansprakelijkheid op. Daarvoor moet aan een vijftal eisen worden voldaan. Wil je iemand aansprakelijk stellen voor een onrechtmatige daad (1), dan moet er schade (2) zijn die toerekenbaar is aan de dader (3), er is een causaal verband (4) en er is sprake van relativiteit (5).

hat-2Lees ook:
De 5 vereisten voor een onrechtmatige daad

Aansprakelijkheid uit een rechtmatige daad

Er is dan ook nog aansprakelijkheid uit rechtmatige daad. Dit zijn daden waarvoor je wel een (schade)vergoeding moet betalen, terwijl ze niet onrechtmatig zijn. Hieronder vallen zaakwaarneming, ongerechtvaardigde verrijking en onverschuldigde betaling.

  • Zaakwaarneming: als iemand de belangen van een ander ongevraagd behartigt, omdat die ander dit tijdelijk niet zelf kan (bv. door ziekte of afwezigheid). Voor zijn uitgevoerde werk – mits de belangen correct zijn behartigd – heeft hij recht op een schadevergoeding.
  • Onverschuldigde betaling: je maakt per ongeluk geld over naar de verkeerde rekening. De gene die het geld heeft ontvangen, moet het geld terugbetalen.
  • Ongerechtvaardigde verrijking: als iemand wordt verrijkt ten koste van een ander en hiervoor geen geldige reden is. Hij zal de schade dan moeten vergoeden.

Ben jij aansprakelijk?

Ik sta aan jouw kant

Je hebt een dagvaarding ontvangen voor een serieus misdrijf. Je kunt je nu het beste zo snel mogelijk laten adviseren door een gespecialiseerde strafrechtadvocaat.

Risicoaansprakelijkheid

Je kunt niet altijd zeggen dat er bij aansprakelijkheid ook sprake is van schuld. Soms kan iemand niets doen aan wat er is gebeurt, maar is hij toch aansprakelijk. Denk aan een constructiefout van een aannemer, waar hij zelf niets van wist. De schade die hierdoor ontstaat is zijn risico. Hij zal er dus aansprakelijk voor zijn. Ook geldt er risicoaansprakelijkheid voor kinderen, huisdieren en zelfs voor dingen die in jouw bezit zijn. Als je kind een bal door de ruit schiet bij de buren, ben jij daar als ouder voor aansprakelijk. Ondernemers kunnen ook risicoaansprakelijk zijn voor bijvoorbeeld werknemers, gebouwen, milieuschade of een gebrek in een product. Het gaat bij risicoaansprakelijkheid dus altijd om schade die je niet zelf veroorzaakt, maar waar je wél aansprakelijk voor bent.

click-2Ben je getrouwd in gemeenschap van goederen? Dan ben je ook aansprakelijk voor eventuele schulden van je partner.

Aansprakelijkheidsverzekering

Heb jij, of je kind of huisdier, per ongeluk schade veroorzaakt? Als je hiervoor  aansprakelijk bent kunnen de kosten – zeker bij letselschade – hoog oplopen. Een aansprakelijkheidsverzekering  (ook wel WA-verzekering) vergoedt deze kosten. Het afsluiten van zo’n verzekering is niet verplicht, maar wel verstanding om te doen. Vooral met kleine kinderen of huisdieren zit een ongelukje in een klein hoekje. Krijg je een fikse claim en heb je geen aansprakelijkheidsverzekering, dan heb je een probleem. Schade die expres is aangebracht, wordt natuurlijk niet vergoed. Ook schade aan gehuurde spullen en zuivere vermogensschade zijn vaak niet meeverzekerd.

thumb-2Lees ook:
Hoe kun je iemand aansprakelijk stellen?

Iemand aansprakelijk stellen

Heb jij schade opgelopen door toedoen van een ander? Dan wil je het liefst zo snel mogelijk gerechtigheid. Je wilt erkenning dat de ander aansprakelijk is en verwacht een schadevergoeding. Voor je verdere stappen neemt is het belangrijk om te weten wat je kansen zijn in de rechtbank. In sommige gevallen is de ander namelijk niet aansprakelijk, bijvoorbeeld bij overmacht. Wil je weten waar jij recht op hebt? Vraag dan een jurist of advocaat om advies. Die kan je met zijn ervaring zo vertellen welke stappen je nu kunt nemen. Als je de zaak wint, draait de tegenpartij meestal ook op voor de kosten van je jurist.

Claim die schadevergoeding

Niemand geeft zomaar toe dat hij aansprakelijk is, je zult het moeten bewijzen. 

Jouw marktplaats voor juristen

De juiste expertise
Specialisten gecontroleerd door Leggle
Een vaste prijs
Niet goed, geld terug

hulp bij aansprakelijkheid

Wanneer heb je recht op een schadevergoeding?

  • Er is iemand anders aansprakelijk voor de geleden schade
  • Je moet die aansprakelijkheid kunnen bewijzen
  • Je moet kunnen aantonen dat de geleden schade is veroorzaakt door het ongeval

Zo werkt Leggle

Wil je iemand aansprakelijk stellen? Vraag advies aan expert op gebied van jouw zaak. Die zorgt ervoor dat je de schadevergoeding krijgt waar jij recht op hebt. Jouw jurist heb je bij Leggle zo gevonden. De juiste expertise, ervaring, prijs én het goede gevoel klik je in een paar minuten bij elkaar.

Lees hoe we jou kunnen helpen

Tips bij letselschade
  • Schakel direct juridische hulp in
  • Houd vanaf dag één je schade bij
  • Ga op zoek naar getuigen van het ongeval