Wat doet een executeur testamentair? ∙ Leggle

Wat is een executeur (testamentair)?

Een executeur (testamentair) handelt namens de erfgenamen om alle zaken rondom de afwikkeling van de erfenis te regelen. Hij moet de schulden betalen en de bezittingen beheren. Uiteindelijk is hij ook verantwoordelijk voor het verdelen van de erfenis. De executeur is verplicht verantwoording af te leggen aan alle erfgenamen. De afwikkeling van de erfenis is een ingewikkelde taak die veel tijd kost. Dat wekt vaak verontwaardiging op bij de (andere) erfgenamen. Waarom duurt het zo lang tot ik mijn geld krijg? En wat doet de executeur precies? Goede communicatie is belangrijk om conflicten over de erfenis te voorkomen. Indien er toch onenigheid ontstaat, kan erfenis mediation een oplossing zijn.

executeur testamentair

Wie benoemen tot executeur?

Meestal wordt de executeur benoemd in het testament. Het kan één van de erfgenamen zijn, maar ook een buitenstaander, zoals een beste vriend(in). Er kan ook een professionele executeur worden aangewezen. Welke taken de executeur heeft, kan in het testament worden vastgelegd. Er kunnen zelfs meerdere executeurs zijn. De één regelt bijvoorbeeld de uitvaart en de ander neemt de afwikkeling van de erfenis op zich. Is er geen testament? Dan wijzen de erfgenamen meestal iemand aan.

Het benoemen van een executeur voorkomt veel gedoe. Hij handelt namens de erfgenamen, waardoor niet voor alle formaliteiten van álle erfgenamen een handtekening nodig is. Zo gaat het sneller en efficiënter. De executeur neemt het voortouw en kan op die manier discussies voorkomen.

hat-2Executeur of executeur-testamentair?
Sinds 2003 spreken we niet meer van een executeur-testamentair, maar van een executeur.

Wat doet een executeur testamentair?

De executeur handelt namens de erfgenamen om alle zaken rondom de erfenis te regelen. Hij houdt zich bezig met de afwikkeling van de nalatenschap, beheert de bezittingen en betaalt (eventuele) schulden. Maar er zijn meer taken. Al direct na het overlijden zijn er praktische dingen die snel geregeld moeten worden. Denk aan de beveiliging van het huis, opvang van huisdieren en het informeren van instanties.

  • Abonnementen en lidmaatschappen opzeggen.
  • Zorgen voor het beheer van alle bezittingen.
  • Bankrekeningen blokkeren.
  • Pensioenfonds(en) en levensverzekeraars inlichten.
  • Eventuele huisdieren elders onderbrengen.
  • Persoonsgebonden verzekeringen, zoals WA- en ziektekostenverzekering, opzeggen (inboedel-, auto- en opstalverzekering nog niet opzeggen).
  • Boedel (laten) waarderen en inventariseren.
  • Erfbelasting en eventuele inkomstenbelasting van de overledene betalen.
  • De erfgenamen regelmatig op de hoogte stellen en aan hen verantwoording afleggen.
  • De erfenis verdelen samen met de erfgenamen.

De executeur mag alleen spullen verkopen met instemming van de erfgenamen of als dit nodig is om schulden te betalen. Is het de bedoeling dat hij ook spullen zonder instemming kan verkopen, dan moet hij in het testament als afwikkelingsbewindvoerder zijn benoemd.

Rechten en plichten van de erfgenamen

In het testament staat hoe de erfenis verdeeld moet worden. Er kunnen mensen als erfgenaam aangewezen zijn of familieleden worden onterfd. Een kind volledig onterven kan niet, zij hebben altijd recht op hun legitieme portie. Is er geen testament? Dan wordt de erfenis verdeeld volgens het erfrecht. Kinderen hebben dan recht op hun kindsdeel. Alle erfgenamen moeten na het overlijden, beslissen of, en hoe, ze de erfenis willen aanvaarden. Ze kunnen de erfenis:

  • Zuiver aanvaarden: De erfenis wordt volledig geaccepteerd, inclusief eventuele schulden.
  • Beneficiair aanvaarden: je accepteert de erfenis, zonder dat je aansprakelijk bent voor eventuele schulden.
  • Verwerpen: je accepteert de erfenis niet.

Als een erfgenaam beneficiair aanvaardt, heeft dat consequenties voor de executeur. Hij moet laten zien dat de schulden uit de erfenis betaald kunnen worden. Dit kan met een eenvoudige verklaring aan de erfgenamen. Kunnen de schulden niet betaald worden? Dan worden alle erfgenamen vereffenaar en zullen zij de wettelijke vereffeningsprocedure moeten volgen.

Wat voor kosten mag een executeur in rekening brengen?

De executeur mag voor al zijn werk kosten in rekening brengen. Hij heeft volgens de wet recht op één procent van de waarde van het vermogen van de overledene op zijn sterfdag. Naast dit executeursloon mag hij onkosten in rekening brengen, zoals benzinekosten, enveloppen etc. Een professionele executeur mag – als dat in het testament staat – gewoon zijn uurtarief in rekening brengen. De executeur krijgt dit loon pas als hij klaar is met zijn werkzaamheden.

Kan ik de rol van executeur testamentair weigeren?

Je bent aangewezen als executeur, maar ziet die taak eigenlijk niet (meer) zitten. Mag je het dan weigeren? Als executeur heb je het recht om de toebedeelde functie niet te aanvaarden. Wat er daarna gebeurt, ht af van wat er in het testament staat. Omdat een executeur om allerlei redenen kan wegvallen, is er vaak een reserve executeur benoemd. Ook kan er in het testament staan dat de rechter een nieuwe executeur moet aanwijzen. Is dat allemaal niet het geval? Dan moeten de erfgenamen zelf iemand aanwijzen die de erfenis afwikkelt.

De executeur testamentair ontslaan

Wat als de executeur zijn werk niet goed doet? Kun je hem dan ontslaan? Erfgenamen zijn maar al te vaak van mening dat een executeur zijn taak niet goed uitvoert. Zij kunnen hem dan ontslaan, maar dat gaan niet zomaar. Ze zullen daarvoor naar de kantonrechter moeten stappen. Alleen de rechter kan iemand uit zijn taak als executeur ontheffen. De rechter kan soms ook gelijk een nieuwe executeur aanwijzen. Dit kan echter alleen als de erflater deze optie in zijn testament heeft opgenomen.

Ontevreden over de executeur? Een Leggle jurist kan vertellen wat je hieraan kunt doen.

Jouw marktplaats voor juristen

De juiste expertise
Specialisten gecontroleerd door Leggle
Een vaste prijs
Niet goed, geld terug

hulp bij erfenis executeur

Wat kun je zelf doen bij een conflict over de erfenis

  • Handel in lijn met hoe de overledene dat zou willen. Zoek naar informatie hierover.
  • Schakel een bemiddelaar in om het conflict op te lossen. Het gaat vaak over onderliggende emoties.
  • Breng duidelijk de financiële zaken in kaart.

Zo helpen wij jou:

Heb je een conflict over de erfenis? Dan kun je beter zorgen dat dit wordt opgelost voordat de problemen uit de hand lopen. Als je er met de notaris niet uitkomt, kun je een Leggle jurist om advies vragen. De juiste expertise, ervaring, prijs én het goede gevoel klik je in een paar minuten bij elkaar.

Lees hoe we jou kunnen helpen

Tips bij erfenis en erfrecht
  • De notaris is onafhankelijk, schakel die in
  • Maak onderscheid tussen emoties en de zakelijke kant
  • Probeer snel tot een afronding te komen